Tâm hạnh phúc - Góp về bình yên!

Tham vấn trị liệu tâm lý có quan trọng không và khi nào chúng ta cần đến nó

Tham vấn trị liệu tâm lý có quan trọng không và khi nào chúng ta cần đến nó

Tham vấn trị liệu tâm lý có quan trọng không và khi nào chúng ta cần đến nó

Hiện nay, vấn đề sức khỏe tâm thần khá phổ biến. Nó diễn ra ở mọi nơi, có lẽ do ảnh hưởng của sự phát triển cũng như những cuộc khủng hoảng xảy ra ngày càng liên tục trên thế giới. Mức độ của vấn đề này có thể nhẹ hay nặng tùy thuộc và con người và hoàn cảnh nhưng đều có thể ít nhiều tác động đến cuộc sống. Đối với tình trạng này, thì việc tham vấn, trị liệu tâm lý sẽ giúp cải thiện rất nhiều. 

1. Tầm quan trọng của việc tham vấn, trị liệu tâm lý

Trên thực tế thì không phải ai cũng quan tâm đúng đắn đến sức khỏe tâm thần của bản thân. Tỷ lệ gặp các vấn đề về tinh thần như căng thẳng, trầm cảm, các chứng rối loạn hiện nay không phải thấp, nhưng việc can thiệp vẫn chưa được đánh giá đúng mức. Trong bối cảnh đó, việc tham vấn, trị liệu tâm lý được xem là giải pháp hiệu quả cho vấn đề này. 

Tham vấn trị liệu tâm lý giúp cải thiện triệu chứng của nhiều điều kiện sức khỏe tâm thần. Quan trọng hơn, lợi ích của việc trị liệu sẽ kéo dài hơn việc dùng thuốc. Vì, người được trị liệu sẽ học được cách tự giải quyết các triệu chứng của mình. Do vậy, dù quá trình trị liệu tâm lý đã kết thúc, nhưng các kỹ năng đã được học và áp dụng vẫn sẽ tiếp tục phát huy hiệu quả. Điều này sẽ giúp chúng ta duy trì trạng thái tinh thần ổn định và hạn chế khả năng tái phát bệnh. 

Tham vấn trị liệu tâm lý giúp cải thiện sức khỏe tâm thầnTham vấn trị liệu tâm lý giúp cải thiện triệu chứng của nhiều điều kiện sức khỏe tâm thần. Ảnh Pixabay

2. Các vấn đề về sức khỏe tâm thần phổ biến như thế nào mà cần đến tham vấn, trị liệu tâm lý

Theo thống kê của một số tổ chức về sức khỏe tâm thần ở các nước phát triển, thì các vấn đề về sức khỏe tâm thần khá phổ biến. Tình trạng rối loạn sức khỏe tâm thần có thể xảy ra ở người lớn và cả tuổi thanh thiếu niên. Trong số đó, có những người trải qua các mức độ rối loạn nghiêm trọng nhưng chưa được can thiệp và giúp đỡ một cách đúng đắn. Điều này có thể dẫn đến một số ảnh hưởng tiêu cực đến cuộc sống, ví dụ như:

  • Không thể học tập hay làm việc
  • Gặp khó khăn trong các mối quan hệ, đặc biệt là quan hệ vợ chồng và khả năng chăm sóc con cái
  • Tăng nguy cơ gặp vấn đề về sức khỏe thể chất
  • Tăng khả năng nhập viện và điều trị tại bệnh viện do các vấn đề về sức khỏe
  • Tăng khả năng suy nghĩ đến việc tự sát

Chính vì hậu quả khó lường trước của tình trạng sức khỏe tinh thần nghiêm trọng, mà việc tham vấn và trị liệu tâm lý là rất cần thiết.

Tham vấn trị liệu tâm lý cần thiếtTham vấn trị liệu tâm lý rất cần thiết trong một số trường hợp. Ảnh Pixabay

3. Khi nào cần tham vấn, trị liệu tâm lý

Câu hỏi đặt ra là làm thể nào bạn biết được mình cần tham vấn, trị liệu tâm lý? 

Bạn nên cân nhắc đến gặp chuyên gia để tham vấn, trị liệu tâm lý khi thấy có điều gì gây khó khăn và can thiệp vào một phần cuộc sống của bạn. Đặc biệt khi:

  • Bạn suy nghĩ hoặc đối phó với vấn đề gặp phải mất ít nhất một giờ mỗi ngày
  • Vấn đề khiến bạn cảm thấy xấu hổ và muốn tránh mặt người khác
  • Vấn đề làm giảm chất lượng cuộc sống của bạn
  • Vấn đề ảnh hưởng tiêu cực đến việc học tập, công việc hoặc các mối quan hệ của bạn
  • Bạn thay đổi cuộc sống và thói quen để đối phó với vấn đề gặp phải

Gặp gỡ chuyên giaKhi gặp các vấn đề làm giảm chất lượng cuộc sống của mình, bạn nên cân nhắc việc gặp chuyên gia để tham vấn trị liệu tâm lý. Ảnh Pixabay

4. Những dấu hiệu cho thấy bạn cần được tham vấn, trị liệu tâm lý càng sớm càng tốt

Trước khi xem xét đến quyết định gặp một chuyên gia về sức khỏe tâm thần, có lẽ một số người sẽ muốn chờ đợi xem thời gian, sự thay đổi lối sống. Hay họ sẽ xem sự hỗ trợ từ bạn bè, người thân có giúp cải thiện được tình hình hay không. 

Tuy nhiên, đối với một số dạng cảm xúc, nếu xuất hiện thường xuyên và khiến bạn cảm thấy bị chúng kiểm soát, thì bạn rất nên gặp chuyên gia để được tham vấn, trị liệu tâm lý. Đặc biệt, khi suy nghĩ làm hại bản thân và người khác xuất hiện thì điều này càng cần thiết hơn. Những dấu hiệu về cảm xúc đó có thể bao gồm: 

Cảm giác bất lực

Bạn cảm thấy có quá nhiều việc cần làm hoặc quá nhiều vấn đề cần đối phó khiến bạn không thể nghỉ ngơi, thậm chí không thở nổi. Tình trạng này cộng với căng thẳng có khả năng dẫn đến những vấn đề nghiêm trọng về sức khỏe thể chất.

Cảm giác mệt mỏi, kiệt sức

Việc bạn thấy mệt mỏi sau khi làm việc, vận động hay các hoạt động khác là khá bình thường. Tuy nhiên, nếu bạn cảm thấy kiệt sức không vì vận động thể chất, thì đây rất có thể là một triệu chứng xuất hiện kèm theo của một tình trạng sức khỏe tâm thần, ví dụ như trầm cảm. Lúc này bạn thường ngủ khá nhiều hoặc khó thức dậy vào buổi sáng.

Cảm giác tức giận không vì lý do cụ thể

Mọi người đều có thể giận dữ vì một lý do nào đó, nhưng theo thời gian, khi họ bình tĩnh lại thì cơn giận sẽ nguôi ngoai. Tuy nhiên, nếu bạn thấy tức giận thường xuyên không vì lý do cụ thể và nó rất khó biến mất, thì bạn nên lưu ý. Đặc biệt, càng cần phải lưu ý nếu sự giận dữ dẫn đến hành động bạo lực hoặc gây hại cho bản thân hoặc người khác.

Bạo lựcNếu sự giận dữ dẫn đến hành động bạo lực hoặc gây hại, đã đến lúc cần đến sự giúp đỡ của chuyên gia. Ảnh Pixabay

Cảm giác sợ hãi đám đông

Bạn cần lưu ý việc bản thân sợ hãi đi đến nơi đông người (dù trước đây không như vậy). Nhất là, cần lưu ý khi xuất hiện những suy nghĩ kèm theo như sợ bị tấn công hoặc rơi vào cạm bẫy nào đó. 

Suy nghĩ lo lắng (anxious) hoặc xâm nhập (intrusive thoughts)

Những suy nghĩ lo lắng thái quá (anxious) hoặc suy nghĩ không mong muốn xuất hiện đột ngột (intrusive thoughts) chiếm phần lớn thời gian trong ngày của bạn. Hoặc những suy nghĩ lo lắng thái quá gây ra các triệu chứng về thể chất. Đây là dấu hiệu cho thấy bạn đang rất không khỏe về mặt tinh thần.

Cảm giác lãnh đạm

Là cảm giác thờ ơ, mất hứng thú và sự quan tâm đến các hoạt động thông thường. Hoặc không quan tâm đến các hoạt động bạn đã từng rất yêu thích.

Cảm giác tuyệt vọng

Là cảm giác mất hết hy vọng hay động lực khiến bạn thấy mình như không hề có tương lai. Đôi khi sau một biến cố của cuộc sống, sự mất mát to lớn hoặc những khó khăn nhất định, bạn có thể có khoảng thời gian thấy tuyệt vọng. Nhưng nếu cảm giác này dẫn đến ý nghĩ tự tử thì nó không hề bình thường.

Tuyệt vọngNếu có cảm giác tuyệt vọng kéo dài, việc cần tìm đến chuyên gia tham vấn trị liệu tâm lý giúp đỡ là rất cần thiết. Ảnh Pixabay

Cảm giác muốn xa lánh người khác

Ai cũng cần có một khoảng thời gian nhất định được ở một mình để nghỉ ngơi hoặc tịnh tâm suy nghĩ. Nhưng nếu bạn thấy căng thẳng khi ở bên cạnh người khác hoặc sợ hãi việc ở cùng người khác và chỉ muốn xa lánh mọi người, thì đây là dấu hiệu đáng báo động về sức khỏe tinh thần của bạn.

Mỗi dạng hoặc một số dạng cảm xúc bất thường có thể là dấu hiệu của một trạng thái sức khỏe tâm thần khác nhau, ví dụ như lo lắng, trầm cảm, rối loạn ám ảnh cưỡng chế,…và có thể cần các phương pháp điều trị khác nhau. Việc này tùy thuộc vào việc bạn xuất hiện những dấu hiệu nào, cũng như mức độ ảnh hưởng của chúng đến đâu.

Tham vấn, trị liệu tâm lý là thuật ngữ chuyên môn nghe có vẻ rất nghiêm trọng. Cũng như vậy, nhiều người sợ thừa nhận mình đang gặp vấn đề về tâm lý hay sức khỏe tâm thần vì sợ bị kỳ thị bởi những người xung quanh. Tuy nhiên đây là suy nghĩ sai lầm vì nó có thể làm cho tình trạng bệnh của bạn thêm nặng nề. Do vậy, nếu nhận thấy bản thân xuất hiện những suy nghĩ, cảm xúc bất thường, kéo dài trong một khoảng thời gian nhất định thì bạn hãy mạnh dạn tìm đến sự giúp đỡ của các chuyên gia về sức khỏe tâm thần. Họ là người có thể lắng nghe và giúp bạn cải thiện tình hình một cách hiệu quả mà không hề phán xét. 

BBT Vuisong.net tổng hợp


Nguồn tham khảo chính:

Why should I go to therapy - 8 signs it's time to see a therapist, Goodtherapy.org